hersenspinsels van een YogaKAT


Gewichtloos in Savasana.

Posted by Allard - 23 mei, 2018

Savasana (de lijkhouding) is een heel ontspannende houding en wordt meestal gebruikt aan het einde van de yogales. Sommigen beweren dat het de meest belangrijke pose is van je yogales, want het stelt je lichaam in staat om de les volledig in je op te nemen, te genieten van wat je net gedaan hebt en van de verdiende ontspanning. Het voelt en ziet er misschien uit als een heerlijke slaaphouding na een pittige les, maar het is eigenlijk een volledig bewuste pose gericht op wakker zijn in diepe ontspanning. Savasana kalmeert het zenuwstelsel en bevordert gelijkmoedigheid in het gehele lichaam. Vermoeide spieren mogen lekker ontspannen, gespannen schouders en kaken worden verzacht en de ogen kalmeren waardoor je je vrijwel meteen een stuk rustiger voelt.

Liggend op je rug ontspan je lichaam en geest en laat je de zojuist uitgevoerde yoga practice op je inwerken. Tijdens deze pose sluit je je ogen, adem je weer op een natuurlijke manier en oefen je het loslaten van spanning uit het gehele lichaam. De focus in Savasana ligt bij je lichaam en je adem, want die zijn altijd in het hier en nu.

Gedachten worden dingen
Deze eenvoudig klinkende pose is voor veel mensen echter lastiger dan je zou denken. Je lichaam kan voor wat afleiding zorgen die de pose tot een uitdaging maakt. Je lichaam kan bijvoorbeeld koud aanvoelen, je kunt ergens jeuk hebben, niet prettig liggen of onrustig zijn. En al is je lijf wel toe aan de rust, dan kan je geest roet in het eten gooien door je allerhande gedachten op te dringen.

Ik gaf al aan dat je lichaam en je adem altijd in het hier en nu zijn, je geest is dat niet. Die gaat constant van verleden naar de toekomst en weer terug en neemt jou daarin mee. Belangrijk (en geruststellend) om te weten is dat je niet je gedachten bent! Een gedachte is een gedachte, meer niet. Het bestaat (nog) niet. Zie een gedachte voor wat het is, bekijk het van een afstand en laat het dan los door weer terug te keren naar je ademhaling. Pas als je een gedachte aandacht geeft, dan bestaat het opeens. Dan wordt je gedachte iets tastbaars. Dan trekt die ene gedachte weer andere ideeën en gedachten aan en voor je het weet dwaal je niet alleen met je hoofd af, maar volgen vaak je emotie en je lichaam ook. Gedachten worden dan ineens dingen.

Een simpel voorbeeld: Na een heerlijke yogales lig je in Savasana en je probeert te ontspannen en te focussen op je ademhaling of je lichaam. Dan hoor je voor de tweede keer al de buik van je buurman knorren. Je neemt dat waar en er vormt zich een gedachte. Zo werkt dat nou eenmaal met gedachten. Op dat moment zijn er echter twee reacties mogelijk.

1. Ik hoor een knorrende buik. Een gedachte. Punt! Je neemt waar, zonder oordeel, je laat los en je focus gaat weer naar je ademhaling. In het hier en nu.
2. Een knorrende buik. Dat is al de tweede keer. Zou hij niet gegeten hebben. Eten. Lekker. Ik heb nog een banaan in mijn tas. Die ga ik straks ook lekker opeten. Terwijl je al deze gedachten hebt geeft de gedachte aan straks een lekker hapje banaan je een blij gevoel en voel je het speeksel in je mond lopen, ook jouw buikje begint knorgeluiden te produceren. Je emoties en je lichaam reageren op je gedachte aan voedsel. Allemaal het gevolg van één gedachte.

Nu is dit een klein ludiek voorbeeld dat misschien heel herkenbaar is, maar dit doe je eigenlijk zo de hele dag door. Dus ook met minder leuke gedachten. Je gevoel volgt je gedachten en je gedachten volgen je gevoel... snap je'm?

Bewuste overgave
Het is normaal dat de geest probeert de diepe ontspanning van Savasana te weerstaan. Savasana is de ultieme daad van bewuste overgave. Het kost oefening en geduld om je over te geven. In de huidige maatschappij, waarin alles gericht is op snelheid en productiviteit, is het waardevoller dan ooit om de kunst van de Savasana onder de knie te krijgen. Leren hoe je even niets kan/mag doen helpt je juist om later weer productiever te zijn als dat nodig is. Savasana helpt ons te leren hoe we ons volledig kunnen overgeven, stoppen met vechten tegen de klok en ruimte te maken voor vrede en harmonie in lijf en geest.

6 tips voor een succesvolle Savasana
Meestal helpt je yogadocent je bij de uitvoering van de Savasana. Maar mocht dit niet het geval zijn, of je doet je yoga oefeningen thuis, dan zijn deze 6 tips onmisbaar voor een goede uitvoering van de Savasana.

1. Zorg dat goed ligt. Strek je uit op je mat en zorg ervoor dat je helemaal comfortabel ligt. Gebruik desnoods een kussen of een dekens als je dat wilt of bedek je ogen met een oogkussen of handdoek. Hoe comfortabeler je ligt, hoe meer je kunt ontspannen. Hoe meer ontspannen je bent, des te gemakkelijker je je kunt overgeven.

2. Neem een paar laatste diepe ademhalingen. Je docent zal je waarschijnlijk vragen om een paar laatste hoorbare (buik) ademhalingen te nemen die je lichaam het signaal geven om te ontspannen. Deze ademhaling stuurt een boodschap naar je parasympatische zenuwstelsel dat het veilig is om te ontspannen en dat het goed is wat je nu doet.

3. Scan op spanning. Ga in gedachten door alle delen van je lichaam en probeer ze zwaarder te maken. Ontspan één voor een je ledematen, beginnend bij je voeten. Probeer vooral opmerkzaam te zijn op spanning in de kaak, de slapen, de schouders en de heupen omdat stress zich graag ophoopt in deze gebieden. Als je spanning of pijnlijke plekken tegenkomt, kun je daar met je aandacht even bij blijven. Door 'er naartoe' te ademen ontspan je ze en maak je ze als vanzelf zachter en lichter.

4. Wees opmerkzaam. Op sommige dagen zal het gemakkelijker gaan dan andere. Dat hoort ook bij yoga. Kijk of je in het oog van de orkaan kunt staan. Dat je kalm en op je gemak bent en er gewoon op kunt vertrouwen dat je adem je naar het volgende moment zal voeren. Wees opmerkzaam (mindful) op die momenten van stilte tussen de gedachten. Na verloop van tijd worden ze langer en vind je meer innerlijke rust.

5. Val niet in slaap! Savasana is een rusthouding, geen slaaphouding. Hoe verleidelijk het soms ook kan zijn om even weg te doezelen, is het de bedoeling dat je lichaam rust terwijl de geest observeert. Mocht je toch in slaap vallen is dat uiteraard niet zo heel erg. Dan had je het gewoon even nodig. ;) Na verloop van tijd kun je jezelf trainen om de rust te krijgen die je nodig hebt terwijl je toch wakker en alert blijft. Doe als de kat doet!

6. Spreek een intentie uit. Voordat je uit Savasana komt, maak je even een mentale momentopname van hoe je je nu voelt. Stel jezelf de vraag wat je voor jezelf meeneemt van deze les en wat je graag achterlaat. Glimlach een keer in jezelf en geniet vervolgens van een diepe inademing om rustig te ontwaken. Neem nog even de tijd om op te merken dat je je meer uitgerust, wakker en levendig voelt dan voorheen.

Weightless
De juiste muziek kan erg fijn en ondersteunend zijn in Savasana. Pas hier dan ook je playlist op aan. Zelf draai ik nagenoeg altijd het nummer Weightless van de Britse band Marconi Union voor de Savasana. Van muziek is al langer bekend dat het ontspannend kan zijn voor lichaam en geest. Neurowetenschappers van Mindlab in het Verenigd Koninkrijk deden daar onderzoek naar en kwamen tot de ontdekking dat 'Weightless' het grootste ontspannende effect had op de deelnemers. Het stress/angstniveau ging met maar liefst 65 procent naar beneden. De hartslag daalt gedurende het luisteren naar "Weightless", omdat het gelijk gaat lopen met het tempo van het liedje (het nummer begint met 60 slagen per minuut en neemt geleidelijk af tot 50 slagen per minuut). Hierdoor daalt de bloeddruk en neemt de ademhalingsfrequentie af. De hersenactiviteit vermindert omdat er geen herhalende melodie in het lied zit. Hierdoor proberen de hersenen niet continu te voorspellen wat er zal volgen, en kunnen ze zich beter 'uitschakelen', wat je Savasana weer ten goede komt.



Succes!
Het is leuk om in Savasana met deze tips aan de slag te gaan. Om jezelf te (blijven) trainen in aandacht. Alle begin is lastig, maar door je in elk geval bewust te worden van de richtingen die gedachten soms met je op willen gaan, ben je eigenlijk al op de helft. Je gaat dit steeds sneller opmerken. Door je gedachten een punt van focus te geven (bijvoorbeeld je adem) houd je ze in het hier en nu en creëer je rust en ruimte in je systeem, niet alleen op de yogamat!

Namasté.
Allard

Webdesign: zwartekat.com